Sáng ngày 18 tháng 5 năm 2015, tại hội trường tầng 2, trụ sở số 1A, Liễu Giai, Ba Đình, Hà Nội, Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam đã long trọng tổ chức lễ kỷ niệm ngày khoa học và công nghệ Việt Nam. Dự lễ kỷ niệm có GS.TS. Nguyễn Xuân Thắng - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam; GS.TS. Võ Khánh Vinh - Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam; GS.TS. Nguyễn Quang Thuấn - Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam; PGS.TS. Phạm Văn Đức - Ủy viên thường vụ Đảng ủy, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam; các đại biểu đại diện cho Đảng ủy Viện Hàn lâm, ủy viên Hội đồng khoa học Viện Hàn lâm, các tổ chức chính trị, xã hội thuộc Viện Hàn lâm; đại diện lãnh đạo các ban chức năng, đại diện lãnh đạo các đơn vị trực thuộc Viện Hàn lâm; các GS, PGS, TSKH, và chiến sĩ thi đua cấp  Viện Hàn lâm, chiến sĩ thi đua cấp cơ sở năm 2014 thuộc Viện Hàn lâm.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, GS.TS. Nguyễn Xuân Thắng đã ôn lại lịch sử của ngày khoa học công nghệ Việt Nam 18-5. Khi đó, tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ nhất Hội phổ biến khoa học, kỹ thuật Việt Nam (tiền thân của Liên hiệp các Hội khoa học kỹ thuật Việt Nam) ngày 18/5/1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định “Chúng ta đều biết rằng trình độ khoa học, kỹ thuật của ta hiện nay còn thấp kém. Lề lối sản xuất chưa cải tiến được nhiều. Cách thức làm việc còn nặng nhọc. Năng suất lao động còn thấp. Phong tục tập quán lạc hậu nhiều. Nhiệm vụ của khoa học là ra sức cải biến những cái đó… và khoa học phải tự sản xuất mà ra và phải trở lại phục vụ sản xuất, phục vụ quần chúng, nhằm nâng cao năng suất lao động và không ngừng cải thiện đời sống của nhân dân, bảo đảm cho chủ nghĩa xã hội thắng lợi”. Bắt nguồn từ sự kiện này, tại Kỳ họp Quốc hội Khóa XIII, Luật Khoa học và Công nghệ (sửa đổi) được Quốc hội biểu quyết thông qua; trong đó quy định lấy ngày 18/5 hằng năm là Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (Điều 7, Luật Khoa học và Công nghệ).

Trong những năm qua, khoa học và công nghệ nói chung và khoa học xã hội nhân văn nói riêng không những khẳng định được vai trò, sức mạnh và tiếng nói vô cùng to lớn trong quá trình phát triển kinh tế, xã hội mà còn trở thành động lực then chốt của sự nghiệp Đổi mới và phát triển đất nước. Các kết quả nghiên cứu của khoa học và công nghệ nước nhà ngày càng được quan tâm, ứng dụng, phổ biến và áp dụng sâu rộng trong đời sống thực tiễn. Điều đó đã tác động tích cực đến quá trình phát triển kinh tế - xã hội, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống người dân, nâng cao dân trí, bảo tồn và phát huy những giá trị tốt đẹp của văn hóa, con người Việt Nam. Hòa chung với những thành tựu của các nhà khoa học trên cả nước, trải qua 60 năm xây dựng và phát triển, các thế hệ nhà khoa học Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam đã có nhiều đóng góp quan trọng trong công tác nghiên cứu khoa học, đã cung cấp nhiều luận cứ khoa học cho việc xây dựng và hoạch định đường lối, chiến lược, chính sách phát triển của đất nước. Bên cạnh đó, Viện Hàn lâm cũng là nơi có nhiều đóng góp trong việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Tại buổi lễ kỷ niệm, GS.TS. Nguyễn Xuân Thắng đã ghi nhận và đánh giá cao những thành tích mà các nhà khoa học trong Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam đã đạt được, đồng thời bày tỏ sự tin tưởng vào các nhà khoa học sẽ có nhiều đóng góp hơn nữa cho khoa học nước nhà. Giáo sư, Chủ tịch mong rằng ngày này hàng năm không chỉ là ngày tôn vinh các nhà khoa học, mà còn là dịp để các nhà khoa học có thể trao đổi và chia sẻ kinh nghiệm nghiên cứu.

Tại lễ kỷ niệm, nhiều nhà khoa học đã phát chúc mừng và có những ý kiến, quan điểm chia sẻ nhằm không ngừng nâng cao hiệu quả và chất lượng của các công trình nghiên cứu.

Cũng tại lễ kỷ niệm, Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam đã trao bằng khen của Chủ tịch Viện cho 09 nhà khoa học là chủ nhiệm các nhiệm vụ cấp Bộ năm 2013-2014 đã bảo vệ đúng hạn và đạt loại xuất sắc.

Nguyễn Đình Tuấn