Mới đây, tại Kỳ họp Quốc hội Khóa XIII, Luật Khoa học và Công nghệ (sửa đổi) được Quốc hội biểu quyết thông qua; trong đó quy định lấy ngày 18/5 hằng năm là Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (Điều 7, Luật Khoa học và Công nghệ)

Giới khoa học chọn ngày 18/5 bởi ngày này gắn với một sự kiện lịch sử. Đó là vào ngày 18/5/1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đến dự và phát biểu tại Đại hội lần thứ nhất của Hội phổ biến Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam: "Khoa học phải từ sản xuất mà ra và phải trở lại phục vụ sản xuất, phục vụ quần chúng, nhằm nâng cao năng suất lao động, không ngừng cải thiện đời sống của nhân dân, bảo đảm cho chủ nghĩa xã hội thắng lợi”. Trong lời nói ngắn gọn nêu trên, Hồ Chủ tịch đã chỉ rõ nguyên lý, mục tiêu và sứ mệnh cao cả của khoa học và công nghệ. Lời dạy của Hồ Chí Minh đã trở thành kim chỉ nam cho khoa học công nghệ Việt Nam trong suốt chặng đường bảo vệ và xây dựng đất nước hơn 50 năm qua.

Tại lễ công bố ngày khoa học và công nghệ Việt Nam ngày 18 tháng 5 năm 2014, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đánh giá cao những đóng góp to lớn của khoa học công nghệ ở các lĩnh vực. Thủ tướng cũng biểu dương các cán bộ ngành khoa học với những hy sinh, cống hiến thầm lặng và lao động quên mình. Theo Thủ tướng, Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam không chỉ nhằm tôn vinh các nhà khoa học và thành tựu khoa học công nghệ; tuyên truyền, phổ biến tri thức khoa học; mà còn nâng cao nhận thức và khơi dậy niềm tự hào về trí tuệ Việt Nam, tinh thần đam mê lao động sáng tạo trong các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ Việt Nam.

Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam năm nay, nhiều tổ chức và đơn vị khoa học thuộc Bộ, Viện Nghiên cứu, Liên hiệp hội đã có hoạt động kỷ niệm: Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức buổi “Gặp mặt các nhà sáng chế không chuyên nghiệp tiêu biểu năm 2015” vào ngày 12/5/2015; Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tổ chức lễ trao Giải thưởng Tạ Quang Bửu năm 2015 vào ngày 16/5/2015; Cục Phát triển thị trường và doanh nghiệp KH&CN (NATEC), Bộ KH&CN lần đầu tiên tổ chức Ngày hội Khởi nghiệp và Công nghệ Việt Nam 2015 (TechFest) từ 15-17/5/2015. Bộ KH&CN phối hợp với UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức Hội nghị giao ban KH&CN các tỉnh vùng Nam Trung Bộ - Tây Nguyên lần thứ XIII; Thanh tra Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) và Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) phối hợp tổ chức hội thảo “Sở hữu trí tuệ, chính sách cạnh tranh và chuyển giao công nghệ” ngày 12/5/2015; Tổng công ty công nghiệp tàu thủy (SBIC) đã tổ chức Hội nghị phát động phong trào Ứng dụng hệ thống quản lý nâng cao năng suất lao động, đổi mới công nghệ ngày 15/5/2015 v.v...; Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam cũng tổ chức một chuỗi sự kiện chào mừng như: treo băng rôn, khẩu hiệu chào mừng; miễn phí phục vụ khách tham quan tại Bảo tàng Dân tộc học ngày 18/5/2015; mở cửa phục vụ bạn đọc và khách tham quan Thư viện Khoa học xã hội trong các ngày 15-17/5/2015; tổ chức mitting kỷ niệm ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam; khen thưởng các đề tài nghiệm thu đúng hạn và đạt loại xuất sắc v.v...; Thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác trong cả nước cũng tổ chức nhiều hoạt động kỷ niệm sự kiện này.

Các hoạt động này nhằm tiếp tục biểu dương và tôn vinh đội ngũ cán bộ khoa học và công nghệ; tuyên truyền, phổ biến rộng rãi các thành tựu Khoa học và công nghệ đối với sự phát triển đất nước, nâng cao nhận thức của xã hội về vai trò của Khoa học và Công nghệ; động viên thế hệ trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên say mê nghiên cứu khoa học, góp phần xây dựng và phát triển đất nước.

Lê Thị Thu Hà