Giáo sư Lê Thi (1926-2020), tên thật là Dương Thị Thoa, được biết đến là một trong hai thiếu nữ kéo cờ Tổ quốc trong Lễ Tuyên ngôn Độc lập ngày 02- 09-1945. Bà còn là một trong những nữ giáo sư đầu tiên của ngành triết học Việt Nam, từng đảm nhiệm cương vị Viện trưởng Viện Triết học và là giám đốc đầu tiên của Trung tâm Nghiên cứu khoa học về Phụ nữ (nay là Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới).

Trong sự nghiệp nghiên cứu khoa học, cố Giáo sư Lê Thi đã để lại nhiều công trình tiêu biểu về phụ nữ, gia đình như: Bác Hồ với phong trào phụ nữ Việt Nam (NXB Phụ nữ -1982); tìm hiểu việc xây dựng chế độ làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam (NXB Khoa học xã hội - 1983); vai trò gia đình trong việc xây dựng nhân cách con người Việt Nam (NXB Phụ nữ - 1998); việc làm đời sống phụ nữ trong chuyển đổi kinh tế ở Việt Nam (NXB Khoa học xã hội - 1999); cuộc sống của phụ nữ đơn thân ở Việt Nam (NXB Khoa học xã hội - 2002); cuộc sống và biến động của hôn nhân gia đình Việt Nam hiện nay (NXB Khoa học xã hội - 2006); hỏi đáp về hôn nhân gia đình ở Việt Nam hiện nay (NXB Thế giới - 2006); sự tương đồng và khác biệt trong quan niệm về hôn nhân gia đình giữa các thế hệ người Việt Nam hiện nay (NXB Khoa học xã hội -2009)...

Quang cảnh buổi lễ

(Ảnh: Hoài Phương)

Phát biểu tại Lễ kỷ niệm, TS. Nguyễn Đình Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới chia sẻ: cố Giáo sư Lê Thi là một nhà khoa học tâm huyết, một người phụ nữ trí tuệ, bản lĩnh, dành trọn cuộc đời cho sự nghiệp nghiên cứu khoa học xã hội, đặc biệt là nghiên cứu phụ nữ, gia đình và bình đẳng giới ở Việt Nam. Không chỉ là một học giả có nhiều đóng góp quan trọng về mặt học thuật, cố Giáo sư còn là người đặt những viên gạch đầu tiên cho sự hình thành và phát triển của một lĩnh vực nghiên cứu mới ở Việt Nam – lĩnh vực nghiên cứu phụ nữ, giới và gia đình. TS. Nguyễn Đình Tuấn nhấn mạnh, các thành tựu của Viện trong nghiên cứu về gia đình và giới, các vấn đề xã hội đương đại đến hôm nay đều có dấu ấn từ kết quả nghiên cứu của cố Giáo sư Lê Thi và các thế hệ tiền bối đi trước. Tầm nhìn khoa học, tinh thần tiên phong, sự gắn bó giữa nghiên cứu và thực tiễn, giữa khoa học và chính sách của cố Giáo sư vẫn là những giá trị cốt lõi định hướng cho hoạt động của Viện trong hiện tại và tương lai. Kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố Giáo sư Lê Thi không chỉ là dịp tri ân một nhà khoa học lớn mà còn là dịp để các thế hệ của Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới nhìn lại trách nhiệm của mình trước sự nghiệp khoa học của các thế hệ đi trước đã xây dựng, trong đó có cố Giáo sư Lê Thi.

TS. Nguyễn Đình Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới phát biểu tại Lễ Kỷ niệm (Ảnh: Mai Sơn)

Trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm, tọa đàm chuyên đề “Thân thế và sự nghiệp của cố Giáo sư Lê Thi” đã được tổ chức với sự tham gia của các nhà khoa học đã từng làm việc với cố GS. Lê Thi tại Viện Triết học, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới và ra mắt cuốn hồi ký “Mẹ tôi - người phụ nữ kéo cờ Tổ quốc” do Lê Minh Quốc - con trai cố Giáo sư Lê Thi biên soạn.

TTH