Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại cuộc làm việc.

Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các Ban tham mưu giúp việc của Đảng ở Trung ương; lãnh đạo Chính phủ, Quốc hội, các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương.

Phát biểu kết luận tại buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cơ bản thống nhất với nội dung trong Báo cáo; nhấn mạnh các ý kiến phát biểu tập trung, làm rõ kết quả, hạn chế, nguyên nhân trong thực hiện Kết luận số 21-KL/TW ngày 25/10/2021 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về đẩy mạnh xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị; kiên quyết ngăn chặn, đẩy lùi, xử lý nghiêm cán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hóa"; đồng thời đưa ra những yêu cầu mới đối với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong nhiệm kỳ Đại hội XIV của Đảng.

Đánh giá tổng kết 15 năm thực hiện xây dựng, chỉnh đốn Đảng (từ Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI, khóa XII, Kết luận số 21 khóa XIII) đến nay, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, tư duy của Đảng về công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị không ngừng phát triển qua từng nhiệm kỳ. Từ giải quyết những vấn đề cấp bách đến nhận diện có hệ thống các biểu hiện suy thoái, "tự diễn biến", "tự chuyển hóa"; từ chỉnh đốn Đảng đến chỉnh đốn cả hệ thống chính trị; từ xử lý vi phạm đến kết hợp "xây" và "chống", giáo dục, nêu gương, kiểm tra, kiểm soát quyền lực và dựa vào nhân dân. Đó là cả một quá trình trưởng thành và phát triển của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng.

Các chủ trương đã được thực hiện kiên trì, quyết liệt, đồng bộ, tăng cường kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm. Công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực được tiến hành mạnh mẽ, "không có vùng cấm, không có ngoại lệ". Nhiều vụ việc phức tạp đã được xử lý nghiêm; tổ chức bộ máy được sắp xếp với quyết tâm cao; công tác cán bộ, kiểm tra, giám sát, xây dựng tổ chức cơ sở đảng có nhiều tiến bộ, góp phần củng cố đoàn kết trong Đảng và niềm tin của nhân dân.

Kết quả cao nhất là hoàn thành nhiệm vụ đưa đất nước phát triển và củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng. Hai yếu tố đó là kết quả rất đáng ghi nhận, thể hiện năng lực lãnh đạo, cầm quyền của Đảng.

Tuy nhiên, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu, đánh giá đúng thành tựu phải đi liền với nhìn thẳng vào những hạn chế: Có nơi chương trình hành động còn chung chung, chưa rõ trách nhiệm, thời hạn, sản phẩm; chủ trương đúng nhưng thực hiện chậm; khuyết điểm đã nhận diện nhưng không theo dõi đến cùng; vi phạm chỉ được phát hiện khi hậu quả đã xảy ra. Tự phê bình và phê bình có nơi còn hình thức; tự kiểm tra chưa thành nền nếp; đánh giá tổ chức và cán bộ còn nặng về hồ sơ, thủ tục. Khâu yếu nổi lên là năng lực tự phòng ngừa, tự phát hiện, tự sửa chữa từ bên trong và kỷ luật tổ chức thực hiện, triển khai thực hiện… 

Theo đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nguyên nhân chủ quan vẫn là chủ yếu: Một số cấp ủy, người đứng đầu chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm tự xây dựng, tự chỉnh đốn; chưa kiên trì kiểm tra, khắc phục; còn nể nang, né tránh. Cơ chế phối hợp chưa rõ chủ trì, thẩm quyền, nguồn lực chưa tương xứng; dữ liệu cảnh báo chưa đầy đủ; sức cám dỗ của quyền lực, lợi ích vật chất, lợi ích nhóm luôn hiện hữu.

Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, xây dựng, chỉnh đốn Đảng là công việc thường xuyên của từng cấp ủy, tổ chức đảng, không thể làm một lần là xong; chỉ cần lơ là là diễn biến phức tạp lại xuất hiện. Do đó, "xây" và "chống" phải đồng bộ; phòng ngừa, tự kiểm tra, tự sửa chữa từ sớm là căn cơ. Quyền hạn phải gắn với trách nhiệm; kiểm tra phải đi đến khắc phục; xử lý vụ việc phải đồng thời sửa chữa kẽ hở cơ chế. Thước đo quan trọng nhất là chất lượng lãnh đạo, hiệu quả phát triển và niềm tin của nhân dân.

Từ những đánh giá trên, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, Đề án và dự thảo Nghị quyết mới phải xác định rõ giá trị mới, phạm vi và mối quan hệ của Nghị quyết với các văn kiện hiện hành. Việc ban hành nghị quyết mới nhằm tạo bước phát triển mới về năng lực lãnh đạo cầm quyền, sức chiến đấu, khả năng tự đổi mới, tự chỉnh đốn, tự hoàn thiện của Đảng trước bối cảnh và yêu cầu mới.

Phải trả lời rõ: Nghị quyết giải quyết được vấn đề gì mà các văn kiện hiện hành chưa giải quyết đầy đủ? Đã có cơ chế tạo chuyển biến và kết quả kiểm chứng chưa?

Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, phạm vi Nghị quyết phải giới hạn chặt chẽ, đúng vai trò văn kiện nền tảng về xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị; không lặp lại nội dung chuyên ngành về cán bộ, phương thức lãnh đạo, kiểm tra, giám sát, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, tổ chức bộ máy đã được quy định đầy đủ; phải đồng bộ với các dự thảo nghị quyết cùng trình Trung ương, rõ phạm vi chủ trì, trách nhiệm phối hợp, không chồng chéo, không bỏ trống.

Xác định quan điểm của Nghị quyết cần cô đọng, thể hiện rõ các mối quan hệ giữa kiên định và đổi mới; “xây” và “chống”; xây dựng Đảng và nâng cao năng lực lãnh đạo phát triển; kiểm soát quyền lực và khuyến khích sáng tạo; sự lãnh đạo của Đảng và việc dựa vào nhân dân. Mục tiêu đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 phải hướng vào chuyển biến thực chất về năng lực tự sửa chữa, chất lượng quyết sách, hiệu quả vận hành, đội ngũ cán bộ và mối quan hệ với nhân dân.

Liên quan tới các đột phá và nhóm nhiệm vụ, giải pháp, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải sắp xếp lại để không hình thành hệ thống đột phá song song với 3 đột phá về xây dựng Đảng của Đại hội XIV; chuyển trọng tâm từ “đặt thêm đột phá” sang “thiết lập cơ chế cụ thể hóa các đột phá của Đại hội”.

Nhóm nhiệm vụ, giải pháp cần sắp xếp theo một logic thống nhất, phục vụ trực tiếp các cơ chế trọng tâm; không đưa vào Nghị quyết những yêu cầu đúng nhưng chung chung, không xác định được chủ thể hoặc không thể kiểm tra. Mỗi nhóm phải chỉ rõ điểm nghẽn cần xử lý, cơ chế cần đổi, kết quả phải đạt; phân biệt nhiệm vụ thường xuyên với nhiệm vụ tạo chuyển biến trong nhiệm kỳ, việc thực hiện ngay với nội dung cần thí điểm; phải phân định rành mạch các tầng thẩm quyền; phối hợp không được làm mờ chủ thể, tạo thêm tầng nấc hoặc để khoảng trống trách nhiệm.

Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao Ban Tổ chức Trung ương tiếp thu ý kiến, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm đúng tầm, đồng bộ và khả thi để báo cáo Bộ Chính trị trước khi trình Trung ương./.