PGS. TS Nguyễn Đức Minh - Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm

điều hành Hội đồng nghiệm thu
 

      Hội đồng nghiệm thu do PGS. TS. Nguyễn Đức Minh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm làm Chủ tịch Hội đồng và có sự tham gia của các nhà khoa học đến từ các viện nghiên cứu thuộc Viện Hàn lâm, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. Tham dự buổi họp còn có các đại biểu đến từ Ban Tài chính và Quản lý khoa học Viện Hàn lâm cùng các chuyên viên phụ trách về tài chính và quản lý khoa học của Chương trình.

TS. Nguyễn Đình Tuấn, Chủ nhiệm Đề tài báo cáo kết quả nghiên cứu

      TS. Nguyễn Đình Tuấn, Chủ nhiệm Đề tài thay mặt nhóm nghiên cứu trình bày kết quả nghiên cứu và một số phát hiện chính của Đề tài. Kết quả của Đề tài được phân tích trên cơ sở nguồn dữ liệu khảo sát thực địa với 603 bảng hỏi đại diện hộ gia đình, 30 phỏng vấn sâu và 9 thảo luận nhóm tại 3 tỉnh thuộc vùng biên giới đất liền Việt Nam (gồm Cao Bằng, Nghệ An và An Giang). Bên cạnh đó, Đề tài cũng đã sử dụng nguồn dữ liệu từ các cuộc điều tra lớn như Tổng Điều tra Dân số và Nhà ở năm 2019, năm 2024; Điều tra thực trạng kinh tế - xã hội 53 dân tộc thiểu số năm 2019, năm 2024, và nhiều nguồn báo cáo, số liệu thống kê cấp tỉnh, cấp huyện, cấp xã về các lĩnh vực dân số, di cư và giảm nghèo. Kết quả của Đề tài đã cung cấp các thông tin về thực trạng, các yếu tố ảnh hưởng và mối quan hệ của các lĩnh vực dân số, di cư và giảm nghèo tới phát triển kinh tế xã hội và bảo đảm an ninh chính trị khu vực biên giới đất liền. Trên cơ sở đó, Đề tài đã đưa ra các khuyến nghị cụ thể cho phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an ninh chính trị khu vực biên giới đất liền Việt Nam. Theo đó, chính sách dân số không chỉ tập trung vào kiểm soát mức sinh, mà quan trọng hơn cần hướng tới việc ổn định, củng cố và nâng cao chất lượng dân cư, tạo nền tảng cho an ninh quốc phòng gắn với phát triển kinh tế – xã hội và bảo tồn văn hóa dân tộc.  Đối với vấn đề di cư lao động, quản lý di cư không chỉ bằng biện pháp hành chính “kiểm soát” mà cần chuyển sang “quản trị di cư”. Đẩy nhanh chuyển đổi số trong quản lý dân cư vùng biên giới, cung cấp thông tin thị trường lao động, và dịch vụ xã hội vùng biên giới, coi cộng đồng dân cư biên giới là chủ thể phát triển và có những chính sách để người dân có thể an cư, lập nghiệp và làm giàu trên chính mảnh đất của mình. Đối với giảm nghèo, chính sách giảm nghèo đối với vùng biên giới cần chú trọng đến cơ hội nâng cao năng lực cho người dân và phát huy nguồn lực, nội lực của cộng đồng, lấy con người và cộng đồng vùng biên giới làm trung tâm. Đồng thời chính sách giảm nghèo vùng biên giới cần tiếp cận theo đặc điểm vùng, theo nhóm dân cư, theo đặc thù sinh kế.

TS. Chu Văn Tuấn, Chủ nhiệm Chương trình

      Với tinh thần làm việc khoa học và nghiêm túc, các nhà khoa học phản biện và thành viên Hội đồng đã tập trung nhận xét và đóng góp ý kiến để Đề tài và nhóm nghiên cứu có cơ sở hoàn thiện thêm báo cáo tổng hợp, bản thảo sách và các sản phẩm kèm theo. Các nhà khoa học trong Hội đồng đánh giá cao việc nhóm nghiên cứu Đề tài đã sử dụng và phân tích các nguồn dữ liệu lớn, đánh giá kết quả khảo sát của Đề tài tin cậy, các sản phẩm nghiên cứu có hàm lượng khoa học cao. TS. Chu Văn Tuấn, Chủ nhiệm Chương trình đã đánh giá cao sự nỗ lực thực hiện và hoàn thành đề tài của Chủ nhiệm Đề tài cùng với nhóm nghiên cứu khoảng thời gian có những khó khăn nhất định do những thay đổi về chính sách, sắp xếp chính quyền hai cấp tại các địa phương.

Quang cảnh hội trường

      Trên cơ sở các kết quả của Đề tài và giải trình của Chủ nhiệm Đề tài về những câu hỏi của thành viên phản biện và thành viên hội đồng, Hội đồng đánh giá Đề tài xếp loại Khá, với điểm trung bình chung 87,3 điểm. Hội đồng đề nghị chủ nhiệm Đề tài và nhóm nghiên cứu chỉnh sửa hoàn thiện báo cáo tổng hợp trên cơ sở các ý kiến kết luận của Hội đồng và tiếp thu các ý kiến của các thành viên Hội đồng. Hội đồng cũng đề nghị Đề tài hoàn thiện bản thảo sách và xuất bản theo quy định.

Lỗ Việt Phương

(Ảnh: Nguyễn Đức Tuyến)