Quan hệ Việt Nam – Brazil dưới lăng kính ngoại giao phát triển: Cơ hội kinh tế và những thách thức từ góc độ con người
04/06/2026
Trong bối cảnh sự trỗi dậy của “Nam toàn cầu” và tái cấu trúc chuỗi giá trị toàn cầu, hợp tác Nam - Nam ngày càng trở thành động lực quan trọng của phát triển bao trùm. Bài viết phân tích quan hệ Việt Nam - Brazil giai đoạn 2020 - 2024 dưới lăng kính Ngoại giao phát triển, nhằm đánh giá không chỉ khía cạnh kinh tế mà còn các tác động xã hội vi mô, đặc biệt đối với sinh kế hộ gia đình và bình đẳng giới.
Nghiên cứu sử dụng dữ liệu UN Comtrade và ITC, kết hợp các chỉ số TCI và ICI để lượng hóa mức độ tương thích cơ cấu thương mại, đồng thời phân tích trường hợp điển hình cho ba nhóm ngành: công nghệ - kỹ thuật, dệt may - da giày và nông sản. Kết quả cho thấy, thương mại song phương duy trì tăng trưởng trong bối cảnh bất ổn toàn cầu, song mức độ tương thích giữa các ngành không đồng đều và không tự động chuyển hóa thành lợi ích xã hội. Trong khi các ngành công nghệ mở ra cơ hội nâng cấp chuỗi giá trị, các ngành thâm dụng lao động và nông sản vẫn chủ yếu gắn với các khâu giá trị thấp, khiến lao động, đặc biệt là lao động nữ, đối mặt với rủi ro thu nhập và việc làm bấp bênh. Từ đó, bài viết khẳng định cần tái định vị Ngoại giao phát triển như một cơ chế gắn kết thương mại với các mục tiêu về năng lực con người, an sinh xã hội và bình đẳng giới, nhằm chuyển hóa hợp tác Nam - Nam thành động lực phát triển bao trùm thực chất.
Bài viết của tác giả Trần Mạnh Tùng,
Trung tâm Mỹ Latinh, Viện Nghiên cứu Châu Âu và Châu Mỹ, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới số 1(04) 2026
Toàn văn bài viết: 2026_NCCNGDG so 1(04)_Tran Manh Tung_Quan he ngoai giao Viet Nam-Brazil duoi lang kinh ngoai giao phat trien.pdf
Trần Mạnh Tùng
Nguồn bài viết: Tạp chí Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới