01/07/2022
Hội thảo “Một số vấn đề về dân số Nghệ An trong phát triển kinh tế xã hội bền vững”
Ngày 30/6/2022, trong khuôn khổ Chương trình hợp tác nghiên cứu giữa Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam và Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Nghệ An về việc triển khai Đề tài Khoa học và Công nghệ cấp bộ “Một số vấn đề dân số trong phát triển kinh tế - xã hội bền vững của tỉnh Nghệ An”, Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới và Trung tâm Khoa học xã hội và Nhân văn tỉnh Nghệ An đã tổ chức Hội thảo “Một số vấn đề về dân số Nghệ An trong phát triển kinh tế xã hội bền vững” tại TP. Vinh để chia sẻ các kết quả nghiên cứu của đề tài và trao đổi thảo luận của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, nhà quản lý về nội dung này, phục vụ cho quá trình xây dựng và hoạch định chính sách liên quan đến dân số và phát triển của tỉnh.
Tham gia chủ trì Hội thảo
có TS. Đặng Xuân Thanh, Phó chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam Việt
Nam, ThS. Trần Quốc Thành, Giám đốc Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Nghệ An, PGS.TS
Trần Thị Minh Thi, Viện trưởng Viện nghiên cứu Gia đình và Giới. Khách mời tham
gia Hội thảo gồm có GS.TS. Nguyễn Đình Cử, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu
Dân số và các vấn đề xã hội, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội, TS. Phạm
Vũ Hoàng, Phó Tổng cục trưởng, Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình, Bộ Y tế,
nhóm thực hiện nghiên cứu cùng các đại diện của các ban ngành, đoàn thể của tỉnh
Nghệ An.

Tại Hội thảo, nhóm nghiên
cứu Viện nghiên cứu Gia đình và Giới đã trình bày các kết quả nghiên cứu ban đầu
của đề tài, mô tả sự biến đổi quy mô, cơ cấu dân số ở Nghệ An trong mối quan hệ
với các vấn đề trong phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh như lao động việc làm,
di cư, già hóa dân số, giáo dục, chất lượng dân số… Kết quả nghiên cứu cho thấy
quy mô và phân bố dân cư của Nghệ An không đồng đều, thời kỳ “dân số vàng” của
Nghệ An đang ở giai đoạn cuối, tuy nhiên, tỷ lệ dân số đang ở độ tuổi lao động
tập trung ở khu vực nông thôn cao hơn thành thị. Ngoài ra, tỷ lệ lao động chưa
qua đào tạo cũng chiếm tỷ lệ cao hơn mức trung bình của cả nước. Quy mô hộ gia
đình theo số người/hộ ở Nghệ An không có nhiều thay đổi sau 10 năm, và xuất hiện
nhiều loại hình gia đình mới như độc thân, gia đình khuyết thế hệ. Mức sinh ở
Nghệ An còn cao và trên mức sinh thay thế, vấn đề già hóa dân số sẽ tiếp tục
gia tăng trong thời gian tới, tỷ số giới tính tăng lên so với 10 năm trước và
di cư vẫn là một trong những vấn đề xã hội nổi bật ở Nghệ An. Cũng tại Hội thảo,
tham luận của các đại biểu tham dự cũng đã chỉ ra một số vấn đề về dân số Nghệ
An liên quan đến tác động của biến đổi dân số đến quá trình phát triển kinh tế
- xã hội của tỉnh.
Từ các kết quả nghiên cứu
của đề tài và các bài tham luận, các khuyến nghị cũng đã được đề xuất tại Hội
thảo, bao gồm đẩy mạnh công tác kế hoạch hóa gia đình, đặc biệt là ở những vùng
nông thôn, miền núi; nâng cao chất lượng dân số, chất lượng giáo dục phổ thông;
cân nhắc các chính sách về lao động việc làm để tận dụng thời gian còn lại của
“dân số vàng”, tránh rơi vào bẫy “nhân công giá rẻ” và cần phải có các chính
sách đảm bảo phần lớn những người trong độ tuổi lao động có việc làm tạo ra sản
phẩm; đưa ra các chính sách ứng phó với già hóa dân số, khuyến khích đầu tư, đẩy
mạnh công nghiệp hóa, chuyển dịch lao động theo hướng hiện đại.
Nguyễn Đức Tuyến
-
Tiếp cận dịch vụ y tế cho con cái là thách thức lớn đối với nhiều gia đình lao động di cư tại các đô thị lớn. Dựa trên khung tiếp cận quyền con người AAAQ cùng phương pháp nghiên cứu định tính tại quận Hoàng Mai (nay là phường Tương Mai và phường Hoàng Mai, Hà Nội), nhiệm vụ khoa học cấp cơ sở do Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới chủ trì đã chỉ rõ những rào cản từ thủ tục hành chính, tính tương thích thời gian lao động của cha mẹ và thực tiễn thụ hưởng chính sách. Từ đó, nghiên cứu đề xuất các khuyến nghị thiết thực nhằm tối ưu hóa chính sách bảo hiểm y tế và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho trẻ em dưới 6 tuổi thuộc nhóm yếu thế này.
-
Chiều ngày 29/09/2026, tại trụ sở 27 Trần Xuân Soạn, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã tổ chức Hội thảo “Kết quả nghiên cứu về kiến thức, thái độ và hành vi chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên dân tộc thiểu số ở tỉnh Thái Nguyên”. Hội thảo nằm trong kế hoạch thực hiện của Nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ 2025-2026 “Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên dân tộc thiểu số ở tỉnh Thái Nguyên (Mã số: KHXH/NV/2025-19) do Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (Viện) là tổ chức chủ trì, TS. Trương Thị Thu Thủy làm chủ nhiệm.
-
Ngày 29 tháng 09 năm 2026, tại Hội trường Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới đã diễn ra Hội thảo “Sử dụng các ứng dụng công nghệ thông tin trong phát triển kinh tế gia đình của người dân tộc Dao và dân tộc Tày ở tỉnh Bắc Kạn (nay là Thái Nguyên) và tỉnh Lạng Sơn”. Hội thảo nằm trong kế hoạch thực hiện của Nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ “Sử dụng các ứng dụng công nghệ thông tin của người dân các dân tộc thiểu số ở tỉnh Bắc Kạn (nay là Thái Nguyên) và tỉnh Lạng Sơn trong phát triển kinh tế gia đình” do TS. Trần Thị Thanh Loan làm chủ nhiệm, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (Viện) là đơn vị chủ trì.
-
Ngày 28/09/2026, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (Viện) tổ chức Tọa đàm khoa học “Thực trạng đánh giá sự hài lòng của người dân đô thị về môi trường sống tại thành phố Hà Nội”. Tọa đàm do TS. Trần Quý Long, Trưởng phòng Phòng Nghiên cứu Người cao tuổi, Trẻ em và Phát triển xã hội chủ trì, với sự tham dự của các nhà nghiên cứu thuộc Viện.
-
Sáng ngày 28/09/2026, tại trụ sở 27 Trần Xuân Soạn, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (Viện), Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã tổ chức Tọa đàm khoa học với chủ đề “Hành vi học tập của trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt: Một số vấn đề đặt ra”.
-
Sáng 6/11, Hội thảo khoa học Quốc gia do Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam (Hội LHPNVN) phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm) tổ chức với chủ đề “Giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới trong chuyển đổi số ở Việt Nam hiện nay”. Hội thảo là diễn đàn để các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý và đại diện các tổ chức cùng trao đổi, đánh giá thực trạng, nhận diện những rào cản, thách thức về bình đẳng giới trước tình hình mới. Từ đó, đề xuất các giải pháp nhằm bảo đảm nữ giới và nam giới có cơ hội bình đẳng trong tiếp cận, tham gia và thụ hưởng thành quả của chuyển đổi số ở Việt Nam hiện nay.
-
Sáng ngày 25/06/2026, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (IHFGS) đã có buổi làm việc với Trung tâm ASEAN về Già hoá chủ động và Sáng tạo (ASEAN Center for Active Aging and Innocvation-ACAI).
-
Trong khuôn khổ thực hiện nhiệm vụ cấp Bộ “Nâng cao hiểu biết số của người cao tuổi hiện nay vì mục tiêu phát triển con người (qua nghiên cứu ở thành phố Hà Nội và tỉnh Thái Bình)”, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) đã phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ Phường Cửa Nam tổ chức Hội nghị chia sẻ thông tin và triển khai khảo sát, đánh giá hiểu biết số của người cao tuổi trên địa bàn phường Cửa Nam (Hà Nội) trong bối cảnh chuyển đổi số.. Hoạt động này diễn ra vào đúng dịp kỉ niệm 3 năm ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10/2022-10/10/2025).
-
-
-
Nghiên cứu về phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi (NCT) thường tập trung vào lĩnh vực chăm sóc sức khỏe hoặc thị trường lao động, trong khi môi trường gia đình lại ít được chú ý. Bài viết này tổng quan các khung lý thuyết nền tảng về phân biệt tuổi tác đối với NCT, bao gồm thuyết hiện đại hóa, định kiến tuổi tác, phân biệt tuổi tác nhân từ và phân biệt tuổi tác nội tâm hóa, để làm rõ những cơ chế phân biệt đối xử đối với NCT trong môi trường gia đình. Khi đặt trong bối cảnh xã hội Việt Nam đang chuyển đổi mạnh mẽ từ truyền thống sang hiện đại, bài viết phân tích sự đứt gãy của “chữ Hiếu”, sự tước đoạt quyền tự quyết. Qua đó, nghiên cứu chỉ ra những khoảng trống trong nghiên cứu ở Việt Nam về chủ đề này và đề xuất các hướng nghiên cứu trong tương lai, đồng thời nhấn mạnh việc ứng dụng các phương pháp liên ngành, phối hợp định lượng và định tính để làm rõ hơn các chiều kích tinh vi của phân biệt tuổi tác, góp phần xây dựng các chính sách an sinh xã hội toàn diện hơn vì mục tiêu già
-
Tại Hội thảo “Vai trò của nữ giới trong phát triển nền kinh tế bạc” do Học viện Tài chính tổ chức, TS. Trần Thị Hồng, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới, đã trình bày tham luận “Vai trò của nữ giới trong kinh tế chăm sóc thông qua cơ chế định giá công việc chăm sóc và các giải pháp chuyển hóa thành động lực tăng trưởng kinh tế”. Tham luận góp phần làm rõ giá trị kinh tế của công việc chăm sóc, đặc biệt là lao động chăm sóc không được trả công do phụ nữ đảm nhận, đồng thời đề xuất các giải pháp đo lường, ghi nhận và chuyển hóa nguồn lực này thành động lực phát triển kinh tế.
-
Việc chuẩn bị cho tuổi già sẽ giúp cá nhân đảm bảo chất lượng cuộc sống khi về già, đồng thời làm giảm gánh nặng cho hệ thống phúc lợi của nhà nước. Tuy nhiên, chủ đề này còn chưa được quan tâm nhiều ở Việt Nam.
-
Sử dụng phương pháp phân tích tư liệu sẵn có từ các nghiên cứu trong khu vực về ảnh hưởng của cha mẹ di cư đến con cái, bài viết hướng đến nhóm trẻ em trong các gia đình di cư nhằm tìm hiểu những ảnh hưởng của việc cha mẹ di cư đến việc chăm sóc và giáo dục con cái.
-
Nghiên cứu nhằm mục đích tìm hiểu và cung cấp những thông tin, hiểu biết sâu sắc về tác động của các yếu tố nhân khẩu học, kinh tế - xã hội đến mức độ hạnh phúc của người trưởng thành 15-49 tuổi ở Việt Nam. Qua đó cung cấp thông tin cho các sáng kiến chính sách nhằm đảm bảo công bằng và nâng cao hạnh phúc cho người dân trong tiến trình nâng cao chất lượng dân số, phát triển con người ở Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy một số yếu tố nhân khẩu học, kinh tế - xã hội có ảnh hưởng quyết định đến hạnh phúc của người dân. Những nhóm xã hội như nam giới, dân tộc Kinh, đang kết hôn, trình độ học vấn và mức sống cao, nơi cư trú tại thành thị có mức độ hạnh phúc cao hơn so với các nhóm xã hội khác. Các chính sách phát triển kinh tế - xã hội là điều kiện quan trọng trong việc nâng cao hơn nữa hạnh phúc cho người dân.
-
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, hiện tượng người lao động Việt Nam di cư đi làm việc ở nước ngoài ngày càng phổ biến, kéo theo những biến đổi đáng kể trong cấu trúc và chức năng gia đình. Bài viết phân tích sự biến đổi chức năng kinh tế và chức năng giáo dục trong các gia đình có người di cư lao động quốc tế. Kết quả cho thấy, mặc dù kiều hối do bố, mẹ đi lao động nước ngoài gửi về góp phần cải thiện đời sống và nâng cao khả năng tiếp cận giáo dục của trẻ, nhưng sự vắng mặt của cha/mẹ trong thời gian dài làm suy giảm chức năng giáo dục trực tiếp, ảnh hưởng đến sự phát triển tâm sinh lý của trẻ em. Từ đó, tác giả đưa ra kết luận và một số ý kiến của cá nhân về sự biến đổi chức năng kinh tế và giáo dục trong các gia đình có bố, mẹ di cư lao động quốc tế.
-
Nhân dịp kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gửi Thư chúc mừng tới các gia đình Việt Nam ở trong nước và nước ngoài, khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của gia đình đối với sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới. Trang thông tin điện tử Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới xin trân trọng giới thiệu toàn văn nội dung thư.
-
Ngày 28/6 hằng năm là Ngày Gia đình Việt Nam – dịp để tôn vinh những giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam, đồng thời khẳng định vai trò của gia đình trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Năm 2026 đánh dấu 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026) với chủ đề "Gia đình hạnh phúc – Quốc gia thịnh vượng", nhấn mạnh thông điệp: xây dựng gia đình hạnh phúc chính là nền tảng quan trọng để phát triển con người, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và hướng tới sự phát triển bền vững của quốc gia.
-
Năm 2026 đánh dấu cột mốc 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/06/2001 - 28/06/2026). Nhìn lại chặng đường một phần tư thế kỷ, có thể thấy rõ sự nhất quán và phát triển liên tục trong quan điểm của Đảng về xây dựng gia đình Việt Nam, từ việc xác định gia đình là “tế bào của xã hội” đến việc xây dựng “hệ giá trị gia đình” chuẩn mực trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
-
Nhân kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 - 28/6/2026), ngày 24/6 tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam qua các thời kỳ - Thực trạng và giải pháp”. Hội thảo là diễn đàn để các chuyên gia, nhà khoa học, các nhà quản lý cùng nhau trao đổi, thảo luận về thực trạng, xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam và các giải pháp, kiến nghị xây dựng gia đình Việt Nam ấm no, hạnh phúc, tiến bộ, văn minh trong kỷ nguyên phát triển mới.
| |
-
Đang online:
1
-
Hôm nay:
1
-
Trong tuần:
1
-
Tất cả:
1
|