Phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi trong bối cảnh già hóa dân số ở Việt Nam: Khảo sát thực địa tại tỉnh Lạng Sơn
Đề tài “Phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi trong bối cảnh già hóa dân số ở Việt Nam” (mã số 504.05-2025.07) vừa tổ chức đợt khảo sát thực địa đầu tiên tại tỉnh Lạng Sơn vào tháng 9/2026. Đề tài do Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới là cơ quan chủ trì, Quỹ Khoa học và Công nghệ Quốc gia (Nafosted) tài trợ kinh phí thực hiện và TS. Trịnh Thái Quang làm chủ nhiệm. 

Mục tiêu tổng quát của đề tài nhằm hướng tới nhận diện nhận thức về phân biệt tuổi tác và mức độ phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi ở một số lĩnh vực trong đời sống của người cao tuổi, tìm hiểu các yếu tố tác động đến phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi, trên cơ sở đó có thể đưa ra các đề xuất để làm hạn chế, tiến tới xóa bỏ dần hiện tượng phân biệt tuổi tác với người cao tuổi.

Đoàn cán bộ thực hiện khảo sát thực địa bao gồm chủ nhiệm đề tài và các thành viên thực hiện đề tài, là cán bộ nghiên cứu thuộc Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới và Hội Xã hội học Việt Nam.

C:\Users\Admin\Downloads\Anh LangSon\H1.jpg

Đoàn khảo sát chụp ảnh kỷ niệm

Tại tỉnh Lạng Sơn, đề tài đã thực hiện thu thập các thông tin định lượng và định tính tại phường Kỳ Lừa và xã Hữu Liên đại diện cho hai địa bàn thành thị và nông thôn của tỉnh. Đối với thông tin định lượng, đề tài thực hiện phỏng vấn bằng phiếu hỏi đối với 413 người cao tuổi nam và nữ ở các nhóm tuổi.

C:\Users\Admin\Downloads\Anh LangSon\H2.jpg

Thành viên đề tài phỏng vấn sâu người cao tuổi

Đối với thông tin định tính, đề tài đã thực hiện các cuộc tọa đàm với các cán bộ phụ trách các hoạt động an sinh xã hội và đại diện các tổ chức xã hội tại phường Kỳ Lừa và xã Hữu Liên. Ngoài ra, tại mỗi địa bàn, các phỏng vấn sâu đối với người cao tuổi và một số đại diện hộ gia đình có người cao tuổi cũng được thực hiện.

Picture 1

Thành viên đề tài làm việc với các đại diện ban ngành tại địa phương

Mục đích của các phỏng vấn sâu đối với đại diện hộ gia đình có người cao tuổi để tìm hiểu về mức độ phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi trong mối quan hệ giữa cha mẹ là người cao tuổi và con cháu trong gia đình. Các phỏng vấn sâu người cao tuổi nhằm tìm hiểu nhận thức về phân biệt tuổi tác đối với người cao tuổi từ chính trải nghiệm thực tế của họ trên các lĩnh vực lao động, việc làm (đối với người cao tuổi vẫn tiếp tục làm việc), chăm sóc sức khỏe, và mối quan hệ trong gia đình.

C:\Users\Admin\Downloads\Anh LangSon\H5.jpg

Thành viên đề tài thu thập thông tin tại địa bàn nghiên cứu

C:\Users\Admin\Downloads\Anh LangSon\H7.jpg

Thành viên đoàn khảo sát chụp ảnh lưu niệm cùng Chủ tịch Hội Người cao tuổi phường Kỳ Lừa, thành phố Lạng Sơn

Theo thiết kế nghiên cứu, đề tài sẽ khảo sát về thực trạng phân biệt tuổi tác với người cao tuổi tại các tỉnh/thành phố có tỷ trọng người cao tuổi và chỉ số già hóa cao thuộc các vùng có đặc trưng văn hóa, kinh tế, xã hội khác biệtcủa Việt Nam. Lạng Sơn là tỉnh có tỷ trọng dân số 65 tuổi trở lên chiếm 7,9% với chỉ số già hóa đạt 49,1%, trong nhóm tỉnh có tỷ lệ già hóa cao trong khu vực miền núi phía Bắc (TCTK, 2024:121). Trong thời gian tới, đề tài sẽ tiếp tục tiến hành các đợt khảo sát thực địa tại tỉnh Hưng Yên, Lâm Đồng, Tây Ninh, thành phố Huế và thành phố Cần Thơ.

Trần Thị Cẩm Nhung

Tài liệu tham khảo

TCTK. (2024). Kết quả chủ yếu Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ 2024. TCTK.

  • Quan niệm về sự chuẩn bị cho tuổi già của người dân đô thị hiện nay (nghiên cứu tại Hà Nội)

    Việc chuẩn bị cho tuổi già sẽ giúp cá nhân đảm bảo chất lượng cuộc sống khi về già, đồng thời làm giảm gánh nặng cho hệ thống phúc lợi của nhà nước. Tuy nhiên, chủ đề này còn chưa được quan tâm nhiều ở Việt Nam. 

  • Ảnh hưởng của việc cha mẹ lao động di cư nông thôn - đô thị đến chăm sóc và giáo dục con cái

    Sử dụng phương pháp phân tích tư liệu sẵn có từ các nghiên cứu trong khu vực về ảnh hưởng của cha mẹ di cư đến con cái, bài viết hướng đến nhóm trẻ em trong các gia đình di cư nhằm tìm hiểu những ảnh hưởng của việc cha mẹ di cư đến việc chăm sóc và giáo dục con cái.

  • Hạnh phúc của người Việt Nam trưởng thành và ảnh hưởng của các yếu tố

    Nghiên cứu nhằm mục đích tìm hiểu và cung cấp những thông tin, hiểu biết sâu sắc về tác động của các yếu tố nhân khẩu học, kinh tế - xã hội đến mức độ hạnh phúc của người trưởng thành 15-49 tuổi ở Việt Nam. Qua đó cung cấp thông tin cho các sáng kiến chính sách nhằm đảm bảo công bằng và nâng cao hạnh phúc cho người dân trong tiến trình nâng cao chất lượng dân số, phát triển con người ở Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy một số yếu tố nhân khẩu học, kinh tế - xã hội có ảnh hưởng quyết định đến hạnh phúc của người dân. Những nhóm xã hội như nam giới, dân tộc Kinh, đang kết hôn, trình độ học vấn và mức sống cao, nơi cư trú tại thành thị có mức độ hạnh phúc cao hơn so với các nhóm xã hội khác. Các chính sách phát triển kinh tế - xã hội là điều kiện quan trọng trong việc nâng cao hơn nữa hạnh phúc cho người dân.

  • Mối quan hệ giữa sự hài lòng trong công việc, cam kết tổ chức và ý định nghỉ việc: Góc nhìn nhân sự từ ngành du lịch gold

    Nhân viên trong ngành du lịch golf thường đến với nghề bởi kỳ vọng đây là một lĩnh vực dịch vụ cao cấp có khả năng mang lại thu nhập và chế độ đãi ngộ hấp dẫn. Trong giai đoạn đầu, yếu tố tài chính đóng vai trò như động lực thu hút và tạo ra mức độ gắn kết ban đầu giữa người lao động và tổ chức. Tuy nhiên, thực tế cho thấy sự gắn kết này không mang tính bền vững nếu môi trường làm việc thiếu hỗ trợ, mối quan hệ nội bộ không tích cực hoặc tổ chức không tạo được cảm giác tự hào và giá trị nghề nghiệp cho nhân viên. Áp dụng phương pháp nghiên cứu hỗn hợp giải thích, bằng cách phỏng vấn sâu các vị trí lãnh đạo quản lý, tiếp theo đó là việc tiến hành khảo sát định lượng. Nghiên cứu xác định rằng để một nhân viên "gắn kết một thời" trở thành "gắn bó một đời", yếu tố cam kết với tổ chức cần được nuôi dưỡng dựa trên sự hài lòng trong công việc, sự thấu hiểu văn hóa doanh nghiệp, cảm giác được tôn trọng và cơ hội phát triển năng lực nghề nghiệp. Điều này nhấn mạnh rằng việc duy trì nguồn nhân l

  • Tác động của các khu kinh tế, khu công nghiệp đến tăng trưởng kinh tế và chuyển dịch cơ cấu xã hội tại tỉnh Thanh Hóa và Hà Tĩnh

    Bài viết phân tích vai trò động lực của các khu kinh tế (KKT) và khu công nghiệp (KCN) đối với tăng trưởng kinh tế tại tỉnh Thanh Hóa và Hà Tĩnh, đồng thời xác định các tác động của chúng đến chuyển dịch cơ cấu xã hội. 

  • Biến đổi chức năng kinh tế và giáo dục trong các gia đình có người di cư lao động quốc tế

    Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, hiện tượng người lao động Việt Nam di cư đi làm việc ở nước ngoài ngày càng phổ biến, kéo theo những biến đổi đáng kể trong cấu trúc và chức năng gia đình. Bài viết phân tích sự biến đổi chức năng kinh tế và chức năng giáo dục trong các gia đình có người di cư lao động quốc tế. Kết quả cho thấy, mặc dù kiều hối do bố, mẹ đi lao động nước ngoài gửi về góp phần cải thiện đời sống và nâng cao khả năng tiếp cận giáo dục của trẻ, nhưng sự vắng mặt của cha/mẹ trong thời gian dài làm suy giảm chức năng giáo dục trực tiếp, ảnh hưởng đến sự phát triển tâm sinh lý của trẻ em. Từ đó, tác giả đưa ra kết luận và một số ý kiến của cá nhân về sự biến đổi chức năng kinh tế và giáo dục trong các gia đình có bố, mẹ di cư lao động quốc tế.

  • Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Giữ gia đình là giữ nếp nhà, giữ văn hóa, giữ sức mạnh trường tồn của dân tộc

    Nhân dịp kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gửi Thư chúc mừng tới các gia đình Việt Nam ở trong nước và nước ngoài, khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của gia đình đối với sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới. Trang thông tin điện tử Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới xin trân trọng giới thiệu toàn văn nội dung thư.

  • Kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026): Gia đình hạnh phúc – Quốc gia thịnh vượng

    Ngày 28/6 hằng năm là Ngày Gia đình Việt Nam – dịp để tôn vinh những giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam, đồng thời khẳng định vai trò của gia đình trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Năm 2026 đánh dấu 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 – 28/6/2026) với chủ đề "Gia đình hạnh phúc – Quốc gia thịnh vượng", nhấn mạnh thông điệp: xây dựng gia đình hạnh phúc chính là nền tảng quan trọng để phát triển con người, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và hướng tới sự phát triển bền vững của quốc gia.

  • Kỷ niệm 25 năm ngày Gia đình Việt Nam (28/06/2001 - 28/06/2026): Quan điểm của Đảng về xây dựng gia đình

    Năm 2026 đánh dấu cột mốc 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/06/2001 - 28/06/2026). Nhìn lại chặng đường một phần tư thế kỷ, có thể thấy rõ sự nhất quán và phát triển liên tục trong quan điểm của Đảng về xây dựng gia đình Việt Nam, từ việc xác định gia đình là “tế bào của xã hội” đến việc xây dựng “hệ giá trị gia đình” chuẩn mực trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.

  • Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam qua các thời kỳ - Thực trạng và giải pháp”

    Nhân kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 - 28/6/2026), ngày 24/6 tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam qua các thời kỳ - Thực trạng và giải pháp”. Hội thảo là diễn đàn để các chuyên gia, nhà khoa học, các nhà quản lý cùng nhau trao đổi, thảo luận về thực trạng, xu hướng biến đổi của gia đình Việt Nam và các giải pháp, kiến nghị xây dựng gia đình Việt Nam ấm no, hạnh phúc, tiến bộ, văn minh trong kỷ nguyên phát triển mới.

Tin liên quan
1 2 3 4 5  ... 
Tin mới
Thông báo
Ấn phẩm
Thống kê truy cập
  • Đang online: 1
  • Hôm nay: 1
  • Trong tuần: 1
  • Tất cả: 1
VIỆN NGHIÊN CỨU CON NGƯỜI, GIA ĐÌNH VÀ GIỚI
Địa chỉ: Số 27 Trần Xuân Soạn, Hai Bà Trưng, Hà Nội (trụ sở chính)
9A Kim Mã Thượng, Ba Đình, Hà Nội
Điện thoại: 024.38252372
Email: ihfgs.vass@gmail.com